តោះមកដឹងពីសុភាសិតបុរាណចិនដែលនិយាយថា កុំសង់ផ្ទះនៅអាយុ៥០ កុំដាំដើមឈើនៅអាយុ៦០ កុំដេរសំលៀកបំពាក់នៅអាយុ៧០
បុរាណគោរពសីលធម៌ រស់នៅចុះសម្រុងជាមួយនឹងធម្មជាតិ ហើយតែងតែបន្សល់ទុកនូវពាក្យប្រៀនប្រដៅយ៉ាងជ្រាលជ្រៅដល់កូនចៅជំនាន់ក្រោយ។ សុភាសិតដ៏មានអត្ថន័យមួយដែលបានបន្សល់ទុករហូតមកដល់សព្វថ្ងៃនេះគឺ «កុំសង់ផ្ទះអាយុ៥០ឆ្នាំ កុំដាំដើមឈើអាយុ៦០ឆ្នាំ កុំដេរខោអាវអាយុ៧០ឆ្នាំ» បើចង់ដឹងថាវាមានអត្ថន័យយ៉ាងណា តោះមកអានទាំងអស់គ្នា៖
១.អាយុ៥០ឆ្នាំមិនសង់ផ្ទះ៖ នៅអាយុ 50 ឆ្នាំមនុស្សបានឆ្លងកាត់ពាក់កណ្តាលនៃជីវិតរបស់ពួកគេ។ នេះមិនមែនជាអាយុដែលត្រូវចាប់ផ្តើមផែនការវែងទៀតទេ ព្រោះសុខភាពលែងល្អ ហើយពេលវេលាក៏នៅសល់មិនយូរដែរ។ ការសាងសង់ផ្ទះគឺជាការងារធំមួយដែលទាមទារការប្រឹងប្រែង ថវិកា និងពេលវេលាច្រើន។ ប្រសិនបើអ្នកចាប់ផ្តើមនៅអាយុនេះ វាមិនត្រឹមតែជាបន្ទុករាងកាយប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងងាយស្រួលក្នុងការធ្លាក់ចូលទៅក្នុងស្ថានភាពនៃ "ភាពលំបាកដោយមិនបានរីករាយជាមួយវានោះឡើយ" ។
មិនមែនគ្រាន់តែជាដំបូន្មានផ្នែកកាយសម្បទាប៉ុណ្ណោះទេ ពាក្យសំដីក៏មានអត្ថន័យជានិមិត្តរូបផងដែរ! ការសាងសង់ផ្ទះគឺជាការចាក់គ្រឹះ - វាជាអ្វីដែលអ្នកគួរធ្វើកាលពីនៅក្មេង។ នៅពេលឈានដល់វ័យកណ្តាល មនុស្សគួរតែដឹងថាពេលណាត្រូវឈប់ចិញ្ចឹមគ្រួសារ ហើយរស់នៅដោយសុខសាន្ត ជាជាងបន្តពិបាករកលុយដើម្បីសង់ផ្ទះ។
២.អាយុ 60 ឆ្នាំមិនដាំដើមឈើ៖ ការដាំដើមឈើមិនត្រឹមតែជាសួនច្បារប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជានិមិត្តរូបនៃការសាបព្រួសនូវក្តីសង្ឃឹមសម្រាប់អនាគតផងដែរ។ ប៉ុន្តែនៅអាយុ៦០ឆ្នាំ ជីវិតមិនសល់យូរប៉ុន្មានទេ រាងកាយក៏ចាប់ផ្តើមចុះខ្សោយ។ រុក្ខជាតិដែលមានអាយុច្រើនឆ្នាំដែលដាំនៅថ្ងៃនេះ ប្រហែលជាមិនមានពេលចេញផ្កា និងបង្កើតផលទេ តែអ្នកបែរជាទៅបាត់។
នេះមិនមែនមានន័យថាមនុស្សចាស់មិនអាចថែសួនបានទេ ប៉ុន្តែជាការរំលឹកដ៏ទន់ភ្លន់មួយ ក្នុងការជ្រើសរើសការងារដែលសាកសមនឹងស្ថានភាពរាងកាយ និងពេលវេលាដែលនៅសល់ កុំបណ្តោយឱ្យចាស់ជរាមកជាប់ជំពាក់នឹងសេចក្តីប្រាថ្នាឆ្ងាយៗ បន្ទាប់មកបាត់បង់ការសម្រាកលំហែដែលគួរមាន។
៣.អាយុ 70 ឆ្នាំមិនដេរសំលៀកបំពាក់៖ នៅអាយុ 70 ឆ្នាំ ជាអាយុមួយដែលត្រូវប��នគេចាត់ទុកថា "កម្រ" មនុស្សម្នាក់មិនគួរព្រួយបារម្ភអំពីការទិញសម្លៀកបំពាក់ថ្មីទៀតទេដែលជានិមិត្តរូបនៃការរៀបចំសម្រាប់អនាគត។ ពាក្យនេះបង្កប់ន័យថា នៅពេលដែលអ្នកឈានដល់ទីបញ្ចប់នៃជីវិតរបស់អ្នក អ្នកគួរតែកាត់បន្ថយការព្រួយបារម្ភរបស់អ្នកអំពីវត្ថុ និងរូបរាងខាងក្រៅបន្តិចម្តងៗ ហើយផ្ទុយទៅវិញ ចូររស់នៅដោយទន់ភ្លន់ និងសន្តិភាពជាមួយខ្លួនអ្នក។

មូលហេតុដែលមិនដេរសម្លៀកបំពាក់មិនមែនដោយសារខ្វះតម្រូវការទេ តែដោយសារការយល់ពីច្បាប់នៃភាពមិនស្ថិតស្ថេរ។ មនុស្សចាស់គួរតែចំណាយពេលរីករាយជាមួយបច្ចុប្បន្ន ជួបជុំជាមួយកូនៗ និងចៅៗ ហើយស្វែងរកតម្លៃសាមញ្ញ និងយូរអង្វែង ដែលសំខាន់ជាងសម្ភារៈនិយម។
ដំបូន្មានទាំង៣នោះ បើដាក់ក្នុងកាលៈទេសៈទំនើប នៅតែមិនទាន់ហួសសម័យ។ ពួកគេបង្រៀនមនុស្សឱ្យចេះរៀបចំផែនការមុន ស្គាល់ខ្លួនឯង និងអ្នកដទៃ ដឹងថាពេលណាគួរព្យាយាម និងពេលណាត្រូវបោះបង់។ ខណៈពេលដែលអ្នកនៅក្មេង ចូរខិតខំបង្កើតមូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏រឹងមាំសម្រាប់អាជីព ហិរញ្ញវត្ថុ និងគ្រួសាររបស់អ្នក។
វ័យកណ្តាលគឺជាពេលដែលត្រូវតាំងចិត្ត បណ្ដុះតម្លៃខាងវិញ្ញាណ ថែរក្សាសុខភាពរបស់អ្នក និងស្វែងរកតុល្យភាព។ ពេលចាស់ទៅ ចូរបង្អង់យូរ លែងបន្ទុក ហើយជ្រើសរើសសន្តិភាពជាវត្ថុដ៏មានតម្លៃបំផុត ។
ពាក្យដែលមើលទៅហាក់ដូចជាចាស់គឺពិតជាមេរៀនដ៏មានតម្លៃសម្រាប់ជីវិតសម័យទំនើប ដែលមនុស្សជាច្រើនកំពុងមមាញឹកក្នុងការស្វែងរកភាពជោគជ័យ ដោយបំភ្លេចចោល អ្វីដែលសំខាន់បំផុតនោះគឺត្រូវដឹងពីរបៀបរស់នៅពិតទៅតាមអាយុរបស់ពួកគេឱ្យបានពេញលេញជាមួយនឹងពេលវេលាដែលនៅសល់៕

